Minstens twee keer per maand krijg ik de kans om een dagje mee te draaien op de Zonnekouter. Da’s vaak wel wat puzzelen tussen mijn werk op ILVO en alle andere engagementen in de vrije tijd door, maar o zo waardevol.

Vorige week was zo’n dag. Het werd na de oogst in de voormiddag vooral een dagje wieden in de wortels. Het moet een bizar zicht geweest zijn: regenjas aan omwille van het wisselvallige weer, maar op m’n blote voeten in de natte, stilaan opwarmende grond. Zo heb ik het liefst: op m’n blote voeten kan ik het beste “gronden”. Het best de schoonheid van rustgevende arbeid ervaren. Het was een moment om nog even het waardevolle van die boerderijdagen de revue te laten passeren…

Waardevol op zoveel manieren. Omwille van de sterke link met m’n onderzoekswerk rond duurzame landbouw en de kans om op de boerderij met beide voeten op de grond en in de realiteit te blijven. Maar tezelfdertijd waardevol voor mezelf omdat het me de kans biedt om mijn hoofd wat tot rust te laten komen en mijn handen en voeten in beweging. Waardevol omdat het “zin” geeft en me terugbrengt bij de essentie, bij de basis, dicht bij onze voeding. Bij gezonde voeding. Met de waarden die op de Zonnekouter hoog in het vaandel gedragen worden, weet ik dat ik op de juiste plek zit: de zorgzame en doordachte manier van omgaan met grondstoffen en energie, de zorgzame omgang met dier, bodem, plant, omgeving, de gedrevenheid tot samenwerking in de korte keten, … En niet in het minst: de ruimte voor betekenisvolle menselijke arbeid.

Enkele jaren geleden las ik daarover in het boek “Naar een duurzame landbouw in 2040” van Meino Smit. Niet toevallig omdat ik het op een dag op tafel zag liggen bij de Zonnekouter. Ik heb er sindsdien vaak bij stilgestaan: hij schrijft hoe maar al te vaak gestreefd wordt naar het zoveel mogelijk besparen op arbeid en hoe technologische ontwikkelingen ertoe hebben geleid dat nog maar een klein deel van ons direct bij het produceren van concrete producten betrokken is. Specialisatie, mechanisatie en andere technologische ontwikkelingen zorgen steeds meer voor een verschuiving van directe productie naar overhead. Al die indirecte banen hebben gezorgd voor grotere organisaties met ingewikkelde procedures en niet altijd tot meer arbeidsvreugde. Inhoud van werk wordt in veel beroepen ook eenzijdiger, en er zijn steeds minder jobs met een combinatie van fysieke en geestelijke arbeid. Dát is wat werk vaak bevredigend maakt. En dát is wat ik hier terugvindt.

Op een boerderij zoals de Zonnekouter is die menselijke arbeid ook echt nodig. Het maakt het mogelijk om zuinig om te gaan met grondstoffen en bv heel concreet om onkruid aan te pakken zonder dat we daarvoor herbiciden inzetten. Het maakt het mogelijk om samen te werken met de natuur en er niet tegenin te gaan. En ik stel hier elke keer weer vast: wat er ook beweerd wordt: dat wérkt. Dat kan. 

Misschien moeten wat meer mensen dat eens aan den lijve ondervinden?

Smakelijk! Bert

Klein: bataviasla, spinazie, Chinese kool en courgettes van eigen Zonnekouterland (Vroente); komkommer van Dieleman; venkel met loof van Jarno Claeys, wortel (Be).   

Groot: bataviasla, pijpajuin en courgettes van eigen Zonnekouterland (Vroente); kerstomaat en aubergines van Vermeulen; komkommer van Dieleman; bleekselder en venkel met loof van Jarno Claeys.   

Gemengd: rode eikenbladsla, rode biet en courgette van eigen Zonnekouterland (Vroente); wortel (Be); natyra appel van Vaneyckeren, aardbei van ’t Goed ter Heule; abrikoos (ES).  

Fruit: jonagold appels van de Fruittuin; aardbei van ’t Goed ter Heule; wolmispel (ES); abrikoos (ES) en banaan (Pe, Fair Trade).     

Brood: gist: spelt ; fantasie: walnoot; desem: voltarwe van Bakkerij Himschoot